เทคนิคการพ่นสารที่ถูกต้อง: 8 ขั้นตอนให้ละอองถึงพืช ลดการสูญเสีย

เผยแพร่ 14 สิงหาคม 2569
เทคนิคการพ่นสารที่ถูกต้อง: 8 ขั้นตอนให้ละอองถึงพืช ลดการสูญเสีย

การพ่นสารให้ได้ผลไม่ได้ขึ้นอยู่กับว่าใช้สารมากแค่ไหน แต่ขึ้นอยู่กับว่า ละอองพ่นไปถึงเป้าหมายในปริมาณและเวลาที่เหมาะสมหรือไม่ หากพ่นผิดเวลา ใช้หัวฉีดไม่ตรงงาน หรือผสมสารไม่ถูกลำดับ สารอาจปลิวออกนอกแปลง ไหลลงดิน หรือเกิดความเสียหายกับพืชได้

1. อ่านฉลากและกำหนดเป้าหมายก่อนผสม

เริ่มจากระบุให้ชัดว่าจะพ่นเพื่ออะไร เช่น บำรุงทางใบ ป้องกันโรค หรือควบคุมการระบาด เพราะวัตถุประสงค์มีผลต่อชนิดสาร อัตราใช้ ช่วงเวลาพ่น และระยะปลอดภัยก่อนเก็บเกี่ยว

อย่าปรับอัตราเข้มข้นเองจากความเชื่อว่า “ใส่มากจะเห็นผลไว” เพราะอาจทำให้ใบไหม้ ต้นชะงัก หรือมีสารตกค้างเกินความจำเป็น

2. เลือกเวลาและสภาพอากาศที่เหมาะ

ช่วงเช้าหรือเย็นที่อากาศไม่ร้อนจัดมักเหมาะกับการพ่นสาร เพราะการระเหยของน้ำต่ำกว่าและพืชเครียดน้อยกว่า ลมแรงทำให้ละอองเบนไปนอกเป้าหมายและเพิ่มความเสี่ยงต่อคน สัตว์ แหล่งน้ำ หรือแปลงข้างเคียง

3. ตรวจเครื่องพ่นและเลือกหัวฉีดให้สัมพันธ์กับงาน

ก่อนออกแปลงให้ตรวจถัง สายพ่น กรอง ปั๊ม ข้อต่อ และหัวฉีดว่ามีรอยรั่วหรืออุดตันหรือไม่ หัวฉีดที่สึกทำให้ปริมาณน้ำคลาดเคลื่อน แม้ผสมสารตามอัตราที่ถูกแล้วก็ตาม ละอองเล็กช่วยเคลือบผิวได้ดีแต่ไวต่อการปลิว ละอองใหญ่ฟุ้งน้อยกว่าแต่ต้องปรับวิธีเดิน

4. คาลิเบรตเครื่องพ่นก่อนใช้งานจริง

คาลิเบรตคือการวัดว่าเครื่องพ่นจ่ายน้ำจริงเท่าไรในเวลาหรือพื้นที่ที่กำหนด ใช้น้ำสะอาดทดสอบ จับเวลาการพ่นของแต่ละหัวฉีด แล้วคำนวณปริมาณน้ำที่ใช้ต่อไร่ อย่าลืมคาลิเบรตใหม่เมื่อเปลี่ยนหัวฉีด แรงดัน ความเร็วเดิน หรือเครื่อง

5. ผสมสารตามลำดับ โดยมีน้ำในถังก่อนเสมอ

กฎพื้นฐานคือ ห้ามผสมผลิตภัณฑ์เข้มข้นเข้าด้วยกันโดยไม่มีน้ำ เริ่มด้วยน้ำสะอาดครึ่งถัง เปิดกวนหรือคนให้ทั่ว เติมผลิตภัณฑ์ทีละชนิดตามลำดับที่ฉลากแนะนำ แล้วจึงเติมน้ำให้ได้ปริมาตรสุดท้าย

สารเสริมประสิทธิภาพอย่าง เอฟอช ช่วยให้ละอองแผ่กระจายและยึดเกาะบนใบได้ดีขึ้นเมื่อใช้ตามฉลาก แต่ไม่ใช่สารทดแทนการคาลิเบรตหรือการเลือกเวลาที่เหมาะสม

6. เทคนิคการเดินพ่น ให้คลุมทั่ว ไม่พ่นจนไหลหยด

ควบคุมความเร็วเดิน ระยะหัวฉีด และแรงดันให้คงที่ พ่นซ้อนแนวเล็กน้อยเพื่อไม่ให้เกิดช่องว่าง แต่ไม่ควรพ่นซ้ำจนใบเปียกโชกและไหลหยด สำหรับพืชทรงพุ่มให้เดินวนรอบต้นเพื่อให้ละอองเข้าถึงด้านในทรงพุ่ม

7. ป้องกันผู้พ่น คนรอบข้าง และสิ่งแวดล้อม

สวมอุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคลตามฉลาก ห้ามกิน ดื่ม หรือสูบบุหรี่ระหว่างผสมและพ่นสาร รักษาระยะห่างจากบ้าน โรงเรียน ผู้คน สัตว์เลี้ยง และแหล่งน้ำ ข้อมูลความปลอดภัยควรอ้างอิงจาก กรมวิชาการเกษตร และฉลากที่ขึ้นทะเบียนเป็นหลัก

8. ล้างอุปกรณ์และบันทึกผลหลังพ่น

ใช้สารผสมในถังตามแผนจนหมด ล้างถัง สายพ่น และหัวฉีดตามขั้นตอนที่ฉลากแนะนำ แล้วตรวจอุปกรณ์ก่อนเก็บ จากนั้นสำรวจแปลงตามช่วงเวลาที่เหมาะสม และบันทึกการตอบสนองของพืช

สินค้าที่เกี่ยวข้อง

อ่านต่อ

เทคนิคการผสมปุ๋ยทางใบกับสารจับใบ · รับมือเอลนีโญ 2569

ติดตามความรู้เกษตรอัพเดตทุกสัปดาห์ได้ที่ บล็อกความรู้เกษตร AFORCH

← กลับไปหน้าบทความ